Universal và Sony kiện Suno lần thứ hai, cáo buộc mô hình v6 vẫn dựa trên dữ liệu bị sao chép

Universal Music Group (UMG) và Sony Music Entertainment đã khởi kiện Suno lần thứ hai, cáo buộc nền tảng tạo nhạc bằng AI này đã sao chép trái phép 60.202 bản ghi âm của các hãng để xây dựng những mô hình AI phục vụ hoạt động tạo nhạc.

Đơn kiện được nộp ngày 18/9 tại tòa án liên bang ở Boston. UMG và Sony cho rằng Suno đã sử dụng các bản ghi âm này mà không có giấy phép. Theo luật bản quyền Mỹ, mức bồi thường theo luật định có thể lên tới 150.000 USD cho mỗi tác phẩm nếu hành vi xâm phạm được xác định là cố ý. Với 60.202 bản ghi âm được nêu trong đơn kiện, mức bồi thường tối đa về lý thuyết có thể vượt 9 tỷ USD. Hai hãng cũng yêu cầu tòa ban hành lệnh cấm đối với việc tiếp tục sử dụng các bản ghi âm này và yêu cầu xét xử bởi bồi thẩm đoàn.

Tranh cãi xoay quanh mô hình v6

Tâm điểm của vụ kiện lần này là v6, phiên bản mô hình mới được Suno ra mắt ngày 9/9.

Suno cho biết v6 được xây dựng lại từ đầu với sự hợp tác của Warner Music Group, BMG và Believe, đồng thời khẳng định dữ liệu huấn luyện (training data) của mô hình không bao gồm các bản ghi âm của UMG và Sony.

Tuy nhiên, trong đơn kiện mới, UMG và Sony cho rằng v6 vẫn được xây dựng dựa trên đầu ra (outputs) của những mô hình Suno trước đó. Theo lập luận của hai hãng, các mô hình trước đây đã được huấn luyện bằng những bản ghi âm bị cáo buộc là sao chép không có giấy phép, trong đó có các phiên bản v4, v4.5, v4.5+, v5, v4.5-all và v5.5.

Các hãng đặc biệt đề cập đến dữ liệu về lựa chọn của người dùng (preference data). Theo đơn kiện, Suno tạo hai bản nhạc cho mỗi yêu cầu của người dùng, sau đó ghi nhận bản nào được lựa chọn. Những dữ liệu này được cho là đã được sử dụng để phát triển v6. Vì vậy, UMG và Sony lập luận rằng việc huấn luyện một mô hình mới dựa trên đầu ra của một mô hình bị cáo buộc xâm phạm bản quyền không đồng nghĩa với việc loại bỏ vấn đề pháp lý của mô hình mới.

Đơn kiện cũng đề cập đến chưng cất tri thức (knowledge distillation), một kỹ thuật trong đó một mô hình mới được huấn luyện để tái tạo những khả năng đã học được từ một mô hình trước đó. Theo UMG và Sony, các mô hình cũ của Suno có được khả năng sáng tác, phối khí và tạo ra âm nhạc mô phỏng nhiều thể loại từ những bản ghi âm có bản quyền mà Suno không được cấp phép sử dụng.

Hai hãng cũng cho rằng Suno chưa đưa ra tuyên bố cho thấy những bản ghi âm bị cáo buộc sao chép đã được xóa hoàn toàn, và vì vậy v6 vẫn có thể đang dựa trên nền tảng dữ liệu được hình thành từ những bản sao này.

Các thỏa thuận với Warner Music Group, BMG và Believe

Trong vòng chưa đầy một năm, Suno đã đạt được các thỏa thuận với nhiều chủ sở hữu bản quyền lớn: dàn xếp với Warner Music Group vào tháng 11/2025, ký thỏa thuận với BMG vào ngày 12/8/2026 và hợp tác với Believe vào ngày 8/9/2026.

Theo lập luận của UMG và Sony, những thỏa thuận này cho thấy đã tồn tại một thị trường cấp phép (licensing market) cho việc sử dụng các bản ghi âm để huấn luyện AI tạo sinh, đồng thời cho thấy Suno cũng thừa nhận sự cần thiết của việc xin phép. Đây là một phần quan trọng trong lập luận của nguyên đơn liên quan đến sử dụng hợp lý (fair use), một trong những vấn đề pháp lý cốt lõi của vụ kiện.

Trong đơn kiện, hai hãng cũng dẫn số liệu từ Deezer cho biết hơn một nửa số ca khúc mới được đưa lên nền tảng mỗi ngày vào tháng 7/2026 là nhạc được tạo bằng AI, tương đương khoảng 90.000 ca khúc mỗi tháng. UMG và Sony cho rằng những sản phẩm này cùng cạnh tranh để giành vị trí hiển thị, lượt khám phá, sự chú ý của người nghe và nguồn tiền bản quyền từ các nền tảng streaming.

Vì sao đây là vụ kiện thứ hai?

UMG và Sony đã khởi kiện Suno lần đầu vào tháng 6/2024. Vụ kiện ban đầu tập trung vào 560 tác phẩm, sau đó hai hãng đề nghị bổ sung thêm 61.026 bản ghi âm vào cùng vụ án.

Trong vụ kiện mới, UMG và Sony cho biết họ có thể xác định các bản ghi âm nằm trong dữ liệu huấn luyện của Suno thông qua công nghệ nhận diện dấu vân tay âm thanh (audio fingerprinting) của Audible Magic trong quá trình thu thập chứng cứ (discovery) của vụ kiện trước.

Suno vẫn lập luận rằng việc sử dụng các bản ghi âm có bản quyền để huấn luyện mô hình AI là một trường hợp “sử dụng hợp lý” (fair use). Trong một hồ sơ nộp ngày 1/9, công ty cũng thừa nhận đã lấy âm thanh từ YouTube bằng công cụ YT-DLP.

Giai đoạn thu thập chứng cứ trong vụ kiện đầu tiên dự kiến kết thúc vào ngày 30/9.

Nguồn: Universal and Sony sue Suno for a second time, claiming platform’s v6 models are ‘the fruit of the same poisoned tree’ - Music Business Worldwide